Rolls Royce ของไม้เอ็นจิเนียร์
ฟัง พุทธธรรม ชุด
Furniture
ลงโฆษณา
พระไตรปิฎกเสียง คลิก

นมแมว ดอกหอม ไม้ไทยหลายประโยชน์

ข้อมูลจำเพาะ

การนำไปใช้ Usage: 
กลิ่นหอม/fragrant
ไม้พุ่ม
Trunk characteristics: 
ไม้พุ่ม/shrubs
Habits: 
ชอบแดด/full sun
ชอบที่ร่ม/shade
ต้องหมั่นรดน้ำ/loves water
Height: 
1-2 เมตร/meters

 

ถ้าพูดถึงกลิ่นหอมของดอกไม้ที่นำมาใช้เป็นเครื่องหอม หรือให้กลิ่นหอม สมัยนี้ก็คงจะนึกถึงกลิ่นวานิลา ชอคโกแลต  สตอเบอร์รี่  จนลืมไปแล้วว่าบ้านเราก็มีต้นไม้ไทยๆ ในรั้วบ้านที่คนโบราณเขาสกัดเอาน้ำมันหอมระเหยออกมาใช้กัน หอมไม่แพ้ตะวันตกเหมือนกัน ดอกไม้ที่ว่าก็คือ ดอกนมแมว ไม้ไทยโบราณ ที่ทุกวันนี้หาดูตามบ้านพักอาศัยได้ยากแล้ว 

ลักษณะทั่วไป   ต้นนมแมวเป็นไม้ที่มีความครึ่งๆ กลาง อยู่ระหว่างจะเป็นไม้พุ่มขนาดเล็กกับไม้เถาไม้เลื้อย  กิ่งก้านดูคล้ายกับไม้เลื้อยหลายๆ ชนิด (ต้นนมแมวเป็นญาติกับสายหยุด การะเวก) สูงได้ถึง 3เมตร ทรงพุ่มค่อนข้างแน่น ทึบ ตามกิ่งก้าน ลำต้นเป็นสีน้ำตาลเข้มจนติดดำ โตช้า  เหมาะกับสวนที่มีพื้นที่น้อย

ใบและดอก ใบออกเป็นใบเดี่ยว ออกสลับไปตามกิ่ง  รูปร่างเหมือนใบหอก ปลายแหลม โคนออกไปทางมนๆ ใบสีเขียว ส่วนดอก เป็นดอกกลมๆ เล็กๆ สีเหลืองนวลจนออกสีขาว กลีบหนา แข็ง คล้ายดอกลำดวน แต่ขนาดเล็กกว่า มีกลีบ6 กลีบ ดอกแบ่งเป็น 2ชั้น ชั้นละ 3กลีบ เวลาออกดอกจะออกตามซอกใบ ดอกบานตอนค่ำและจะส่งกลิ่นหอมแรงตอนกลางคืน มีผลเล็ก เมื่อสุกแล้วจะกลายเป็นสีเหลือง สามารถทานได้ ช่อ 1 มีประมาณ 5-6เมล็ด

การดูแลรักษา ดูแลรักษาง่าย ถึงกิ่งก้านจะดูคล้ายไม้เลื้อย แต่ถ้าไม่มีที่ให้เลื้อยกิ่งก้านก็จะเลื้อยพันกันเองจนตั้งเป็นพุ่มได้เอง แต่ถ้าดูแล้วเห็นว่าทรงพุ่มเริ่มไม่เป็นพุ่ม จะตัดแต่งให้เข้ารูปเข้าทรงก็สามารถทำได้ แต่ถ้าปลูกต้นเดี่ยวๆ ไว้กลางแจ้งหรือในพื้นที่กว้างๆ กิ่งก้านจะตั้งพุ่มเป็นไม้พุ่มได้ 

ต้นนมแมวเป็นไม้ที่ทนทาน ปลูกง่าย ทนน้ำท่วมได้ อยู่แดดก็อยู่ได้ อยู่ร่มก็ได้ แต่ขอให้โดนแดดบ้าง จะชอบแดดครึ่งวันเช้า ชอบอยู่ในที่ชื้นเย็นเล็กน้อย  เคล็ดลับอย่างหนึ่งที่จะช่วยให้ต้นนมแมวออกดอกตลอดปี ก็คือ อย่าให้อดน้ำ ช่วงที่ดอกจะออกดกเป็นพิเศษจะเป็นช่วงฝนชุก ประมาณเดือนสิงหาคม-ตุลาคม  ส่วนการเพาะขยายพันธุ์ ทำได้ทั้งเพาะเมล็ด แต่โตช้ามาก ตอนกิ่งรากก็ออกช้า ถ้าขุดไหลมาเพาะจะโตเร็วกว่า

การนำไปใช้งาน   สมัยก่อน ปู่ย่าตายายเราใช้ประโยชน์จากต้นนมแมว ตามบ้านเรือนจะนิยมปลูกกันมาก เพราะออกดอก ส่งกลิ่นหอมตลอดปี ทรงพุ่งก็กะทัดรัด ไม่ใหญ่โตจนเกินไป หรือจะตัดแต่งให้เป็นรูปทรงต่างๆ ก็สามารถทำได้ เหมาะกับบ้านที่มีพื้นที่ไม่มากนัก

หรือบ้านที่ต้องการเพิ่มเรื่องของกลิ่นหอมเข้าไป แล้วก็ที่ถือว่าเป็นข้อดีอีกอย่างหนึ่งของไม้ไทย ก็คือ ปลูกง่าย ดูแลไม่ยาก ทนน้ำท่วม เพราะว่าเป็นไม้ประจำถิ่นของเราเอง สามารถปรับตัวตามสภาพแวดล้อมได้ดีอยู่แล้ว ต่างกับไม้จากต่างประเทศที่พอเอามาปลูกแล้ว ต้องปรับตัวให้เข้ากับสภาพอากาศบ้านเราให้ได้

ปลูกไว้ใกล้บ้าน พอจะออกไปไหนมาไหน ก็จะเก็บดอกนมแมวใส่กระเป๋าเสื้อ เหน็บติดผม พกไปไหนมาไหนด้วย เพราะกลิ่นจะหอมฟุ้งติดตัวไปทั้งวัน กลีบดอกหนา แข็งแรง ไม่บอบบางช้ำง่าย หรือจะเอาไปใส่ไว้ในหีบเก็บผ้า อบผ้าให้หอม  หรือบางคนก็นำไปสกัดเอาน้ำมันหอมระเหยออกมา เอามาทำเป็นน้ำหอม ได้กลิ่นแล้วเย็นชื่นใจไปทั้งวัน

ในครัว ดอกนมแมวก็ยังมีประโยชน์เหมือนกัน แม่ครัวขนมไทยจะใช้น้ำมันสกัดจากดอกนมแมว เอาไปทำน้ำอบ น้ำปรุง ปรุงกลิ่นในขนมไทย ในน้ำกะทิใส่ขนมให้น่าทานยิ่งขึ้น  (นึกถึง ลอดช่องน้ำกะทิขึ้นมาเลย)

นอกจากเรื่องหอมๆ ของดอกแล้ว  นมแมวยังมีสรรพคุณทางยาอีกต่างหาก  ส่วนที่เป็นราก ตำรายาโบราณเขาจะเอามาฝนหรือตำ ทาแก้พิษแมลงสัตว์กัดต่อย ใช้ดื่มแก้ประจำเดือนไม่ปรกติ 

ได้เห็นประโยชน์ของต้นนมแมวแล้ว ทั้งเป็นไม้ดอกไม้ประดับประจำบ้าน เป็นเครื่องหอม น้ำอบน้ำปรุง แล้วยังมีสรรพคุณทางยา ประโยชน์มากมายแบบนี้แล้ว ลองหันมาปลูกไม้ไทยๆ กันดูสักต้นสองต้นกันมั้ย