Rolls Royce ของไม้เอ็นจิเนียร์
ฟัง พุทธธรรม ชุด
Furniture
ลงโฆษณา
พระไตรปิฎกเสียง คลิก

สัญลักษณ์บนกล่องบรรจุโคมไฟ บอกอะไรเราได้บ้าง

07 Apr 2013 - akanek_ja_ja

ใครเคยสังเกตข้างกล่องบรรจุโคมไฟบ้างมั้ย ว่าจะมีสัญลักษณ์หน้าตาประหลาดๆ อยู่หลายตัว  มีอยู่ 2-3 ตัวน่าจะทราบเอาไว้ เวลาเลือกใช้โคมไฟหรืออุปกรณ์ที่เกี่ยวกับไฟฟ้า จะได้เลือกใช้ได้เหมาะสมกับสภาพพื้นที่ที่จะใช้งาน และความปลอดภัย ไม่เกิดปัญหาไฟช็อต เสียบปลั๊กแล้วไฟดับทั้งบ้านเนื่องจากไฟฟ้าวัดวงจร

สัญลักษณ์ 2-3 ตัวที่ว่า ก็คือ มาตรฐานการป้องกันฝุ่นและความชื้น (IP=Ingress Protection)  คุณสมบัติการป้องกันการช็อตของไฟฟ้า (CLASS= CLASS of Protection Against Electric Shock)  และค่าคุณสมบัติการติดไฟของโคมไฟ F= Fire Protection

มาดูที่ค่าตัวแรกก่อน  มาตรฐานการป้องกันฝุ่นและความชื้น (IP=Ingress Protection) 

IP ตัวเลขแรก คือความสามารถในการป้องกันวัตถุขนาดเล็ก (ในที่นี้เป็นที่เข้าใจกันว่า มันหมายถึงฝุ่นละออง)  ค่าจะเริ่มต้นที่ 0-6

0   ไม่สามารถป้องกันฝุ่นได้เลย 
1   ป้องกันวัตถุที่เล็กกว่า 50มม. เข้าไปได้ เช่น มืออาจจะเผลอไปสัมผัสตัวโคม
2   ป้องกันวัตถุที่เล็กกว่า12มม. อย่างเช่น นิ้วมือเผลอไปสัมผัสตัวโคม
3   ป้องกันวัตถุที่เล็กกว่า 2.5มม. อย่างเช่น พวกอุปกรณ์หรือสายไฟต่างๆ
4   ป้องกันวัตถุที่เล็กกว่า1มม. อย่างเช่น อุปกรณ์หรือสายไฟขนาดเล็ก
5   ป้องกันฝุ่นละอองได้บางส่วน
6   ป้องกันฝุ่นได้ทั้งหมด

IP ตัวเลขที่สอง จะหมายถึงความสามารถในการป้องกันความชื้นหรือน้ำ

0   ป้องกันละอองน้ำไม่ได้เลย
1   ป้องกันหยดน้ำหรือน้ำฝนได้
2   ป้องกันละอองน้ำที่พ่นเข้ามาในมุม 15องศาจากแนวดิ่ง
3   ป้องกันละองงน้ำที่พ่นเข้ามาในมุม 60องศาจากแนวดิ่ง
4   ป้องกันน้ำละอองน้ำได้จากทุกทิศทาง
5   ป้องกัน หัว jet แรงดันต่ำได้ทุกทิศทาง
6   โดนน้ำได้บ้าง แต่แค่ชั่วครั้งชั่วคราว เช่น ฝนตก หรือโคมที่ใช้กันบนเรือที่อาจจะโดนคลื่น ละอองคลื่น
7   แช่น้ำที่ระดับความลึก15ซม.-1ม.ได้
8   สามารถติดตั้งใต้น้ำได้

เห็นตัวเลขไปแล้ว ที่นี้มาที่เรื่องการนำไปใช้กันบ้าง  ทั่วไปแล้ว ก็จะมีค่า IP หลักๆ ที่เป็นเกณฑ์เบื้องต้นในการเลือกใช้ 

ถ้าเป็นพื้นที่ในบ้าน มีหลังคาคลุมปิดมิดชิด ในห้องนอน ห้องนั่งเล่น ห้องรับแขก ทางเดินในบ้าน ก็ควรเลือกโคมไฟที่มีค่า IP 20  หรือโคมไฟที่สามารถป้องกันฝุ่นละอองขนาดเล็กไม่ให้เข้าไปในตัวโคมได้ แต่จะไม่สามารถป้องกันความชื้น ละอองน้ำหรือพื้นที่ที่เปียกน้ำบ่อยๆ เช่น ห้องน้ำ ห้องครัว หรือพื้นที่นอกตัวบ้าน จะไม่สามารถเอาไปติดภายนอกตัวบ้านได้ ชายคา ระเบียงบ้านได้

พื้นที่กึ่งภายในกึ่งภายนอก เช่น ห้องน้ำ ห้องครัว ชายคา เรือนชานบ้าน หรือพื้นที่ที่มีหลังคาคลุมแดดคลุมฝน ค่า IP ที่เหมาะสมกับสภาพพื้นที่จะเป็นค่า IP ที่มีค่าตั้งแต่ 44 ขึ้นไป สามารถป้อกันฝุ่นละอองที่มีขนาดเล็กกว่า1มม.ได้ กันน้ำได้ทุกทิศทาง แต่ไม่สามารถติดตั้งไว้กลางแจ้งหรือตากฝนตลอดเวลาได้

ส่วนพื้นที่กลางแจ้ง โคมสนาม โคมไฟที่สามารถนำมาใช้งานได้ จะต้องมีค่า IP ตั้งแต่ 55ขึ้นไป  ที่สามารถกันฝุ่นละอองขนาดเล็กไม่ให้เข้าไปในตัวโคมได้และกันน้ำประเภทฉีดพ่นเป็นสาย (หัวฉีด jet)

พื้นที่ที่โดนน้ำเป็นประจำ สระว่ายน้ำ ไฟใต้น้ำ ไฟในบ่อน้ำพุ น้ำตกจำลอง หรือบริเวณที่มีน้ำท่วมขังเป็นประจำ    โคมที่ต้องใช้จะต้องมีค่า IP ตั้งแต่ 68 ขึ้นไป โคมก็จะกันฝุ่นไม่ให้เล็ดลอดเข้ามาในตัวโคมได้เลย และสามารถติดตั้งใต้น้ำได้

ค่าตัวต่อมา ก็คือ ค่าคุณสมบัติการป้องกันการช็อตของไฟฟ้า (CLASS= CLASS of Protection Against Electric Shock)  ค่านี้มีไว้ทำไม  เอาไว้เพื่อให้เรา (คนซื้อ คนใช้) อุปกรณ์ไฟฟ้านั้น รู้ว่า ถ้าจะใช้อุปกรณ์ชิ้นนี้ มีการป้องกันเรื่องไฟช็อตที่ตัวสินค้ามั้ย หรือต้องมีสายดินเพิ่มเติมเข้ามา หรือต้องใช้อุปกรณ์เสริมอื่นๆ เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดไฟช็อค (ในยุโรป อุปกรณ์ไฟฟ้าขั้นต่ำต้องเป็น class II )

Class 1  แสดงว่าโคมนั้นมีการต่อสายดิน สามารถจับ สัมผัสได้ ไม่โดนไฟดูด  สัญลักษณ์ที่ใช้จะเป็นรูป 

Class 2  หมายความว่า โคมนั้นมีฉนวนป้องกันไฟดูด สัญลักษณ์ที่ใช้จะเป็นรูป


Class 3  หมายความว่า ตัวโคมมี   การสัมผัส จับต้องโคมไฟก็จะไม่เป็นอันตราย สัญลักษณ์ที่ใช้

สัญลักษณ์ตัวสุดท้ายที่จะพาไปรู้จักกัน คือ  F-Protection  หรือสัญลักษณ์ที่แทนมาตรการการป้องกันการเกิดไฟไหม้  ถ้าโคมไฟนั้นมีสัญลักษณ์นี้อยู่ข้างกล่องบรรจุ ก็แสดงว่าสามารถติดตั้งโคมไฟไว้ในบริเวณที่มีวัสดุที่ทนความร้อนได้ถึง 180 องศาเซลเซียส หรือติดเชื้อไฟได้ รวมไปถึงอุปกรณ์ภายในโคมไฟ บัลลาสต์ หรือหม้อแปลงที่ไม่ทำให้เกิดไฟไหม้ได้

เรื่อง lighting มีอะไรให้เราต้องทำความเข้าใจกันอีกมาก โอกาสต่อไป AKANEK คงจะต้องจะเชิญ Lighting Design มืออาชีพมาเป็นนักเขียนรับเชิญ ให้ความรู้เกี่ยวกับเรื่องของ lighting กันแบบมืออาชีพเสียที   หรือจะย้อนกลับไปทำความรู้จักชนิดของหลอดไฟ  รู้จักหลอดไฟในบ้านก่อนซื้อ  หรือจะเลือกชนิดของแสงแบบไหนให้เหมาะกับการใช้งาน daylight, cool white, warm white เลือกโทนสีแบบไหนให้ตรงใจ  

About the Author

กอง บก. AKANEK - มีกันอยู่ 2-3 คน ไม่ดุ ไม่กัด เขียนทุกวัน เขียนทุกเรื่อง